İstanbul · Kentsel Dönüşüm

İstanbul'da Kentsel Dönüşüm: Riskli Yapıdan Yeni Konuta

6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı tespitinden anahtar teslimine kadar süreç, maliklerin hangi adımda ne karar vermesi gerektiği ve İstanbul'a özgü koşullar.

İstanbul merkezli saha ekibiMimarlık ve mühendislik bir aradaKat karşılığı ve hasılat paylaşımı
01

Kentsel dönüşüm süreci adım adım

6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun, riskli yapıların yenilenmesinin hukuki çerçevesini belirler. Süreç, binanın risk durumunun belgelenmesiyle başlar; ardından maliklerin kararları ve yeni yapının ruhsatlandırılmasıyla ilerler.

  1. 1Riskli yapı tespiti: Bina, Bakanlıkça yetkilendirilmiş lisanslı kuruluşlarca incelenir; tespit bildirilir ve tapu kaydına işlenir.
  2. 2Maliklerle uzlaşma: Kat karşılığı veya hasılat paylaşımı modeli üzerinden sözleşme hazırlanır; bağımsız bölüm listesi ve teslim tarihi kararlaştırılır.
  3. 3Tahliye, yıkım ve ruhsat: Yapı boşaltılarak yıkılır; yeni proje için mimari proje, zemin etüdü ve yapı ruhsatı süreci yürütülür.
  4. 4İnşaat ve teslim: Kat irtifakı kurulur, bağımsız bölümler sözleşmede yazılı tarihlerde teslim edilir ve tapu işlemleri tamamlanır.
02

Kat karşılığı mı, hasılat paylaşımı mı?

Kat karşılığı modelde malik, arsası karşılığında yeni binadan bağımsız bölüm alır; nakit çıkışı olmadan güvenli yapıya geçilir. Hasılat paylaşımında ise yeni bağımsız bölümler satılır ve elde edilen gelir sözleşmede belirlenen oranda paylaşılır.

  • Arsa değeri, emsal ve bölgedeki satış hızı yüksekse kat karşılığı oranı malik lehine yükselir.
  • Nakit ihtiyacı olan veya taşınmazı elinde tutmak istemeyen malik için hasılat paylaşımı uygun olabilir.
  • Her iki modelde de bağımsız bölümlerin kat, daire numarası ve metrekareleri sözleşmede tek tek yazılmalıdır.
03

İstanbul'da süreci etkileyen yerel koşullar

  • Küçük ve hisseli parsellerde komşu parsellerle tevhid (birleştirme) çoğu zaman daha verimli bir yapı üretir.
  • Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (2018) ve zemin etüdü, taşıyıcı sistem ve temel tasarımını doğrudan belirler.
  • Çekme mesafeleri, kat yükseklikleri ve komşu parsel hakları, emsal üzerinden hesaplanan inşaat alanını sınırlar.
  • Otopark, sığınak ve yangın kaçışı zorunlulukları, bodrum katlarının kullanımını ve maliyeti etkiler.
  • Tahliye ve kira yardımı yükü, sözleşme aşamasında bütçelenmesi gereken kalemlerdir.
04

Malikler için kontrol listesi

  • Tapu kaydı, hisse oranları ve varsa ipotek ya da haciz bilgisi.
  • İmar durum belgesi: emsal (Kaks/Taks), yapılaşma koşulları ve kat sınırı.
  • Ada ve parsel bilgisi, komşu parsellerle birleştirme imkânı.
  • Mevcut yapının ruhsat ve iskân geçmişi.
  • Kiracı sözleşmeleri ve tahliye takvimi.
  • Ortak alanların ve bağımsız bölümlerin kullanım durumu.
05

Süreçte en sık yapılan hatalar

  • Teslim tarihi ve gecikme yaptırımı yazılmayan sözleşmeler.
  • Bağımsız bölümlerin metrekare ve kat bilgisi olmadan sözlü olarak paylaşılması.
  • Yüklenici lehine kurulan teminatın malik lehine karşılığının alınmaması.
  • Zemin etüdü ve zemin iyileştirme maliyetinin bütçeye eklenmemesi.
  • Kat irtifakı kurulmadan bağımsız bölüm satışına dair söz verilmesi.

İstanbul'da çalıştığımız ilçeler

Anadolu Yakası'nda yoğunlaşan saha ekibimizle aşağıdaki ilçelerde ön değerlendirme yapıyoruz. İlçeniz listede yoksa da talebinizi iletin, kapsamı birlikte değerlendirelim.

KadıköyÜsküdarAtaşehirÜmraniyeMaltepeKartalPendikTuzlaÇekmeköySancaktepeSultanbeyliBeşiktaşŞişliKağıthaneEyüpsultanBağcılarBahçelievlerKüçükçekmeceAvcılarEsenyurt
Sık sorulan sorular

Merak edilenler

Tespit, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş lisanslı kuruluşlar tarafından yapılır. Tespit sonucu ilgili idareye bildirilir ve tapu kaydına işlenir.

Riskli yapıya ilişkin kararlar arsa payı çoğunluğuyla alınır. Kat karşılığı inşaat sözleşmesi ise tüm maliklerin katılımıyla imzalanır; bu nedenle uzlaşma aşaması sürecin en kritik adımıdır.

Tespit ve uzlaşma birkaç ay, ruhsat süreci yaklaşık 6-12 ay, inşaat ise proje büyüklüğüne göre 18-30 ay sürebilir. Parsel birleştirmeleri ve imar süreçleri takvimi uzatabilir.

Tahliye süreci kira sözleşmesi ve yasal bildirim süreleri gözetilerek yürütülür. Taşınma ve kira yardımı, malikler ile yüklenici arasındaki sözleşmede ayrı bir kalem olarak belirlenebilir.

Oran; arsanın değeri, emsal üzerinden hesaplanan inşaat alanı, yapım maliyeti ve bölgedeki satış-kiralama değerleri birlikte değerlendirilerek belirlenir. Sağlıklı bir oran için bağımsız değerleme ve maliyet analizi gerekir.

Arsanız veya riskli yapınız için ön değerlendirme

Ada parsel, tapu ve imar bilgilerinizi paylaşın; hangi modelin sizin için uygun olduğunu birlikte değerlendirelim.